|
kih kbIr so BrmY nwhI
(pwrt 2)
kbIr ky vcno myN pRqwp hY[ ijNdgI bhuq pRkwSmXI hY[ Xh ANDyry myN rhny vwlo ko AcCw lgw[ kYsy pCwVy? qo phly kbIr ky Awcwr qQw cirZ pr hmlw kry[ eljwm lgw idXw ik durwcwrI hY AOr Gr myN mohro kI QYlI rwq ko PyNk kr puils Byj kr pkVvw idXw ik cor hY[ Xh eiqhws hY[ XhI do eljwm hY jo kbIr ko pICy kr dyqy hY[ smX kI hkUmq QI iskNdr loDI kI[ eskw hrdX BI ke idno sy prySwn Qw, #XoNik Xh lgBg dono sy nXwrw ho gXw Qw[ Xh Sbd Ab Awgy nhIN qo #Xw hY?
buq pUij pUij ihNdU muE qurk mUE is{ nwe]
mr imt gE muslmwn AOr mr-imt gE pqQr ko pUj-pUj kr ihNdU[
Aoe ly jwry Aoe ly gwfy qyrI giq duhU n pwe]1]
mn ry sNsw{ AND ghyrw]
(ANg 654)
Xy dono ANDyry myN Btk rhy hY[ kbIr ko kOn mwP kry? vcnoN myN eqnI sccwe, eqnI dlIly[ #Xw huAw Xid QoVI-bhuq-sI julwho kI jmwq kbIr ky erd-igrd ektTI hue, mgr dyS nhIN ektTw huAw[ Xid gu{ Arjn dyv jI mhwrwj Apny sIny myN jgh n dyqy qo isK jgq ko BI kbIr kw pqw nhIN clnw Qw[ kbIr kw jnm rwj-Grwny myN nhIN huAw AOr kbIr kw jnm Dnwf@X Gr myN BI nhIN huAw, iksI aN~cI kul myN BI nhIN huAw[ mnuSX pUjy jwqy hY Dn ky kwrx, kul ky kwrx, rwj-Grwno ky kwrx[ rwjw zwn kI bwq khy Avqwr hY, mgr Ek julwhw zwn kI bwq khy qo JUTw hY[
kbIr ky vcn iksI BI AvqwrI pu{So ky bolo sy km nhIN hY[ iskNdr loDI jYsw mUrK bwdSwh, asny hu#m BI sunw idXw ik hwQI ky pYro ky nIcy kucl kr esy mwro[ ApnI AOkwq nhIN dyKqw, bhuq bolqw hY[ hwQI ko Srwb iplw dI AOr kbIr ko asky Awgy bWD idXw[ kwjI swmny KVw hY, iskNdr loDI swmny KVw hY bRwhNmx swmny KVy hY AOr KuS ho rhy Qy ik Ab kYsy mwQw mwrygw hmwry swQ[ Ab inklyNgI eskI cIKy, Ab pScwqwp hogw[ esny vcn rKy duinXw ky swmny:
hm Gir sUqu qnih inq qwnw kNiT jnya qumwry]
(ANg 482)
qU Dwgw phn kr bRhNmwx ho gXw hY AOr Dwgw qo hm bnwqy hY , qo bnwny vwlw bVw hY ik phnny vwlw bVw hY? hmny bnwXw qo SudR AOr qUny gly myN phn ilXw qo qU bRNhmwx, Xh kYsy? vcno myN kRWiq hY[ hwQI, GoVw, mor, hNs, ga Xy mnuSX ky bhuq njdIk Qy[ Xid Xy mryNgy qo mnuSX bnyNgy[ Xh pSu AOr mnuSX kI kVI hY[ aDr pSu kI kVI tUtygI, Xh mnuSX hoNgy[ enmyN smJdwrI hY[ hwQI ny bNDy huE kbIr ko sUNF sy aTw ilXW[ mhwvq ANkuS mwr rhw hY ik pYro ky nIcy kucly, lyikn pqw hY hwQI ny msqk pr rK ilXw kbIr ko[ iPr hwQI ny jmIn pr rK kr Apnw msqk kbIr ky crxo pr rKw[
kuNc{ pot lY lY nmskwrY]
(ANg 870)
Juk gXw[ kuNcr kw isr nmskwr kr rhw hY[ hy ANDy kwjI! qyry sy qo hwQI nyZXu#q hY[ cFw gussw iskNdr loDI ko ik Xh hwQI Eysw kr rhw hY, esy aTw kr gNgw myN PyNk do[ gNgw cFI huE QI[ aTw kr gNgw myN PyNkw qo:
gNgw kI lhir myrI tutI jNjIr]
(ANg 1162)
lhry AwdmI ko fuboqI hY prNqu lhro ny iknwry pr lgw idXw, ijsy Ek ardU kw SwXr jok Eysy khqw hY:
shwrw n dyqI Agr mOjy-qUPwN,
fubo hI idXw Qw hmyN nwKudw ny[
Xid lhr muJy iknwry pr n lwqI, nwivkw ny qo muJy fubo hI idXw Qw[ lhry fubo dyqI hY sNswirXoN ko lyikn lhry hI iknwry lgw dyqI hY B#qo ko[ es qrh kw sNGrS ikXw kbIr ny[ SrIr qwkq Ko bYTw hY[ roj-roj kw sNGrS krnw Ab muSikl Qw qo khny lgy, loe! bwkI ky cwr idn Awrwm sy kwt ly[ bnwrs CoV dynw hY[ ijs idn bnwrs CoVw Qw kbIr ny qo bRhNmwxo ny dIpmwlw kI QI ik Ek pwKNfI inklw[ mOlivXo ny KuSI mnwe AOr GI ky icrwg clwE ik Ek kwiPr inklw[
jb jwqy huE kbIr ko kuC logo ny khw, jo bRhNmwxo ky ihmwXqI Qy, B#q jI! khW cly ho? qo kbIr jI khny lgy ik mghr cly hY[ gorKpur Shr sy 15 mIl kI dUrI pr Xh Shr hY[ mghr ky bwry myN bRhNmwx khqy hY ik jo vhW mrygw, gDy kI Xoin myN jwEgw[ kbIr khqy hY ik muJy vhW ly jwAo jhW km sy km bRhNmwx qo nhIN jwEgw[ Ab bnwrs ky invwsI khqy hY:
sgl jnmu isv purI gvweAw]
mrqI bwr mghir aiT AweAw]
(Ang 326)
swrI ijNdgI rhw bnwrs hmwry isr pr cF kr, Ab mOq Awe hY qo jw rhw hY mghr[
kwsI mghr sm bIcwrI]
AoCI Bgiq kYsy aqris pwrI]
(Ang 326)
cwhy bnwrs CoV rhw hY lyikn ABI BI gwilXW inkwlny sy bwj nhIN Aw rhy[ khqy hY AoCw B#q hY[ esny bnwrs qQw mghr ko Ek hI smJw huAw hY[ kbIr loe ko sNboiDq krqy huE khqy hY:
khqu kbI{ sunhu ry loe Brim n BUlhu koe]
ikAw kwsI ikAw aK{ mgh{ rwmu irdY ja hoe]
(ANg 692)
kbIr ny Apnw SrIr mghr CoVw[ ijn idno myN dws dyKny gXw, smwiD bnI hue hY[ Ek Aor mOlvI bYTw hY, Ek AOr bRhNmwx bYTw hY[ Ek Aor eskw cFq-cFwvw bRhNmwx aTwqw hY, dUsrI Aor mOlvI[ rwsqw phly smwD kw vh Awqw hY jhW bRhNmwx bYTw hY[ iPr GUm kr dUsrI Aor mOlvI bYTw hY[ jb mYN gXw qo muJy dyK kr bRhNmwx khny lgw, srdwr jI! Xy B#q kbIr jI kI smwiD hY AOr kbIr ky gux gwkr bqwny lgw-vo XhW smwE Qy[ Awpny XhW njrwnw rKnw hY, ByNt rKnI hY[ mYny khw, bRhNmwx dyvqw! qumsy bycwrw qNg Awkr XhW AwXw Qw, Awpny XhW BI pICw nhIN CoVw[
khqy hY, kbIr DnX gu{ gRNQ swihb jI mhwrwj myN bYTy hY[ DnX gu{ gRNQ swihb jI mhwrwj ko hm eSt mwnqy hY AOr eSt mwnnw hmwrw qb svIkwr ho skqw hY Xid hm isK bny[ B#q kbIr jI kw Awj kw Xh mhwvwk Awp Srvx kro:
rwgu DnwsrI bwxI Bgq kbIr jI kI
< siqgur pRswid ]
vh prm Si#q Ek hY[ vh AoANkwr hY, sqX hY, gu{ hY[ vh jo Ek hY, pRswid hY, dXwlu hY, ikrpwlu hY[
snk snMd mhys smwnW ]
bRhNw ky cwr lVky hY- snk, snNd, snwqn AOr snq kumwr[ Xy cwr lVky bRhmy ky mwny jwqy hY[
syKnwig qyro mrmu n jwnW ]1]
SySnwg sy AiBpRwX khI sWp n smJ lynw[ Ek iriS kw nwm Qw[ vh hr roj prmwqmw kw nXw nwm jpqw Qw[ prmwqmw kw guxwqmk nXw nwm rK kr jpqw Qw[ khqy hY, roj rKqy rKqy lgBg hjwr idno my asny hjwr nwm qo rK ilE Qy[ bwq XUN~ pRcilq ho ge ik SySnwg jI ky hjwro muNh hY, hjwro Pn hY Aor hjwro jubwny hY[ phlI bwq, mnuSX hI nhIN jpqy, sWpo ny #Xw jpnw hY[ B#q kbIr khqy hY, iSv jI bRhmy ky cwr lVky AOr hr roj nXw nwm rKny vwlw iriS SySnwg jI pRBu! qyry mrm ko esny nhI jwnw[ qyrI pUrI smJ n bRhmy ky lVko ky pws hY n hI iSv jI ky pws hY[ DnX gu{ Arjn dyv jI mhwrwj Prmwn krqy hY:
bRhmw ibsnu mhwdya ZY gux rogI ivic hamY kwr kmwe]
ijin kIE iqsih n cyqih bpuVy hir gurmuiK soJI pwe]
(ANg 735)
swrI ikrpw en qIno mhwpu{SO ky AhNkwr pr KVI QI[ esilE mmqw nhIN mrI, pwrvqI mr ge[ Xh ijNdw ho sky, kNDy pr aTwE iPrqy Qy[ jhW-jhW pwrvqI ky ANg igry, anko Xy joqI ilNg khqy hY, vhW-vhW iSv ky sQwn bny hY[
sNqsNgiq rwmu irdY bswe]1] rhwa]
es qrh ho skqw hY, mnuSX sNq kI sNgq kry[ rwm hrdX myN bs jwE qo swry Avqwr qQw es qrh ky swDnw krny vwly, ankI vwsqivkqw pRkt ho jwE[
hnUmwn sir g}V smwnW ]
hnumwn jYsy rwm ky syvk, pu{SwrQI B#q qQw g{V, myrI drSit myN g{V BI koe p#SI nhIN hY, iksI iriS kw nwm hY[ es FNg sy koe g{V kw gux hogw as iriS myN[ jYsy hm 'isNG' nwm idXw hY AOr 'isNG' nwm kI ivSySqw hY ik 'isNG' bhwdur hoqw hY, Syr bhwdur hoqw hY, Syr Apnw rwsqw Kud cunqw hY[ Xy swry gux ijsky ANdr hY vh 'isNG' hY[ vYsy dyKo 'isNG' Ek pSu hY[
surpiq nrpiq nhI gun jwnW ]2]
g{V jYsy iriS, hnumwn jYsy syvk qQw dyvqwAo ky muiKXw eNdR AOr mnuSXoN ky muiKXw rwjw hY[ pirpUrx prmwqmw! qyrI hkIkq ko Xh nhIN jwnqy[
cwir byd A} isMimRiq purwnW ]
Xy jo cwr vyd hY, enky bwry myN SRIkRSx kw BI Eysw $Xwl hY ik hy Arjn! vydo kw ivSX qIn gunw hY[ jgq kI bwq ^Xwdw krqy hY, gRh-n#SZo kI bwq ^Xwdw hY, vnspiq kI bwq ^Xwdw hY, AnX qrh-qrh ky krmkWfo kI bwq ^Xwdw hY[ SRI kRSx jYsI Awqmw ko khnw pVw ik Arjun! qU myrI bwq sun[ kbIr kI bwq en cwr vydo ny, smriqXoN ny qQw kurwno ny prmwqmw kI pUrI bwq ko nhIN jwnw, qBI eqnw krmkWf hY[
kmlwpiq kvlw nhI jwnW ]3]
klw l#SmI ny BI nhI jwnw AOr l#SmI kw jo piq hY ivSxu, asny BI nhIN jwnw[
kih kbIr so BrmY nwhI ]
kbIr jI mhwrwj khqy hY ik jo sNq kI S#l myN rhqw hY vh enky BRmo myN nhI pVqw ik Xh rb hY, Xh rb hY[ kbIr khqy hY:
koit sUr jw kY prgws]
kroVo sUrX hY[ phly Xh bqwAo, kOn sy sUrX ko pwnI dy rhy ho?
koit mhwdyv A{ kiblws]
(ANg 1162)
kroVo iSvjI hY, phly PYslw kro iksky pujwro ho? kroVo kmlwpiq hY, ivSxu jYsy AnNq hY, as jYsy Anyko hY, phly Xh bqwAo, kOn sy ivSxu ky pujwrI ho?
bwvn koit jw kY romwvlI] rwvn sYnw jh qy ClI]
(ANg 1163)
rwvx kI synw kw sqXwnwS kr idXw AOr jIq hwisl kI[ kbIr khqy hY, mYN rwm kw BI kroVo dyKqw hUN[ phly PYslw kro ik iksky pujwrI ho? kbIr khqy hY ik vh mnuSX kBI BRm myN nhI pVqw[ kOn?
pg lig rwm rhY srnWhI ]4]1]
jo hr smX pRBu ky crxo ky swQ juVw rhqw hY, rbI guxo ky swQ juVw rhqw hY[ Xh rb kI AsilXq ijsky swmny pRkt hoqI hY, asky ilE koe Avqwr mwXw nhIN hY, vh sIDw pRBu ky swQ juVqw hY[ vh Avqwr ko Avqwr krky mwnygw, vh sIDw pRBu ky swQ juVqw hY[ vh Avqwr ko Avqwr krky mwnygw, inrNkwr krky nhIN[ askI suriq, vhW nhIN {kygI[
BUl cUk kI Smw!
vwihgu{ jI kw Kwlsw]
vwihgu{ jI kI Pqh]
|