|
<html>
<p style="text-align: center;">
<u><strong>'jpu' jI dw smu`cw Bwv</strong></u></p>
<p>
<span style="color:#b22222;">(pR:) mnu`K dI r`b nwloN jo iv`Q pY rhI hY, ieh ikvyN ht skdI hY?</span></p>
<p>
<span style="color:#0000cd;">(au:) r`b dw hukm mMinAW, aus dy suBwv nwl Awpxw suBwv rlwieAW (ijvyN, jy pu`qr ipau dw hukm mMndw rhy qW ipau pu`qr ivc iv`Q nhIN pYNdI) [ dwn kIiqAW, qIrQW ’qy ieSnwn kIiqAW jW pRwxwXwm dI rwhIN aumr vDwieAW ieh iv`Q dUr nhIN ho skdI[ (pauVI 1 qoN 7)</span></p>
<p>
<span style="color:#b22222;">(pR:) hukm mMnx dw qrIkw kI hY?</span></p>
<p>
<span style="color:#0000cd;">(au:) ijauN ijauN mnu`K gurU dy d`sy hoey rwh ’qy qur ky prmwqmw dw Bjn krdw hY, iqauN iqauN ies ƒ pRBU dI rzw im~TI l`gx l`g pYNdI hY[ so, rzw ivc, hukm ivc qurn leI jIv ny pRBU dI is&iqswlwh ivc surq joVnI hY; surq BI ieqnI joVnI hY ik mn pRBU ivc pqIj jwey, is&iq swlwh ivcoN inklx ƒ ic`q nw kro[ (8 qoN 15) surq joVn dw ieh is`tw kdy BI nhIN inkl skygw ik jIv prmwqmw dw jW aus dI rcnw dw AMq pw sky; auh Awp byAMq hY, aus dI rcnw BI byAMq hY[ is&iqswlwh ivc surq joVn dw is`tw ie~ko hI hovygw ik aus dI rzw ivc rihx dw suBwau p`k skygw[ (16 qoN 27) ijvyN nw dwn, nw qIrQ ieSnwn, nw pRwxwXwm qy nw rcnw bwry aupinSdW dI i&lws&I jIv dI r`b nwloN iv`Q dUr krn dy smr`Q hY, iqvyN jogIAW dy muMdRw iKMbw Awidk BI ieh iv`Q dUr nhIN kr skdy; ismrn qy Xwd hI ieko vsIlw hY [ (ijs nUμ Xwd krdy rhIey, aus nwl ipAwr vDdw jWdw hY[ ipAwr dI shwieqw nwl suBwau BI iml jWdw hY[) jdoN pRBU dI imhr hovy, jIv ‘Awpw’ imtw ky ismrn krdw hY, iv`Q imtwaux dw, b`s! iehI iek vsIlw hY [ (pauVI 28 qoN 33) pRBU dI imhr nwl mnu`K swDwrx hwlq qoN au~cw ho ky pihlW ieh sUJ hwsl krdw hY ik jgq ivc aus dy Awaux dw mnorQ kI hY, iks &rz dy Adw krn leI ieh ByijAw igAw hY; ieh sUJ AwieAW jIv Awpxy in`ky ijhy t`br dy moh dI qMg idlI ivcoN inkldw hY, swrw jgq aus nUμ prmwqmwipqw dw ie`k v`fw t`br id`s pYNdw hY; iPr auh ies v`fy prvwr dI syvw leI GwlkmweI krdw hY, mwlk dI Xwd ivc juVdw hY, ^wlk dI Xwd qy ^lkq dI syvw nwl ijauN ijauN jIv dw mn suAwrQ dIAW h`dW t`p ky byAMq ivSwl huMdw hY, iqauN iqauN pRBU dI b^SS dw drvwzw ies au~qy KulHdw hY, pRBU nwl iek rUp ho jWdw hY [ pr, ijvyN suinAwry dI kuTwlI ivc sonw qwau shwrdw hY, Aihrx ’qy s`tW KWdw hY, iqvyN jIv ny BI ismrn dI s`cI tkswl ivc mn ƒ GVnw hY[ auh tkswl kI hY? jq, DIrj, mq, igAwn, Bau, Gwl qy pRym (Bwv, sB qoN pihlW Awcrn piv~qr hovy, dUijAW dI vDIkI ƒ shwrnjogw hovy, smJ au~cI hovy qy ivSwl hovy, r`b dw fr ihrdy ivc itikAw rhy, syvw dI Gwl Gwly qy Klkq dw ipAwr idl ivc hovy) [ (34 qoN 38)</span></p>
<p>
<span style="color:#b22222;">(pR:) ies bwxI dw nwm ‘jpu’ ikauN r`iKAw igAw? gurU Arjn swihb ny ies nUμ gurU gRMQ swihb dy ArMB ivc ikauN drj kIqw? ies dw pwT ikauN hr roz krnw hY?</span></p>
<p>
<span style="color:#0000cd;">(au:) (1) ies bwxI dI pihlI hI pauVI ivc pRSn hY ik jIv dI prmwqmw nwloN iv`Q ikvyN dUr ho skdI hY [ ies dw au~qr ieh id`qw igAw hY ik pRBU dI rzw ivc quirAW pRBU nwloN iv`Q imt skdI hY [ pRBU dI rzw ikvyN im`TI l`gy? pRBU dw ismrn krn nwl; ijauN ijauN jIv pRBU ƒ Xwd krdw hY iqauN iqauN aus nwl jIv dw ipAwr bxdw hY qy ipAwr dI brkiq nwl aus dy kIqy kMm cMgy l`gx l`g pYNdy hn, aus dI rzw im`TI l`gdI hY [ so, ‘ismrn’ jW ‘jpu’ hI iek AYsw vsIlw hY jo jIv dI pRBU nwloN iv`Q imtw skdw hY[ ies swrI bwxI ivc isr& iehI ivcwr hY ik dwn puMn, qIrQ Xwqrw, pRwxwXwm, jgq rcnw bwry ivcwr, jog dy iKMQw muMdRw Awidk icMniehnW ivcoN koeI BI pRBU nwloN ivCVy jIv nUμ pRBU nwl imlw nhIN skdw [ pRBU dw ‘ismrn’ hI ie`ko ie`k vsIlw hY, ‘ismrn’ dI hI ies bwxI ivc ivAwiKAw hY [ ies vwsqy ies dw nwm BI ‘jpu’ hI r`iKAw igAw hY [ 'jpu' dw ArQ hY ismrn, bMdgI, Bjn [ (2) gurU gRMQ swihb dI swrI bwxI dI ilKqI qrqIb jy ghu nwl vyKIey qW hryk ‘rwg’ ivc sB qoN pihlW gurU nwnk dyv jI dI bwxI drj imldI hY, ies qoN ipCoN gurU Amrdws jI dI, iPr gurU rwmdws jI, gurU Arjn swihb Aqy gurU qyg bhwdr swihb dI bwxI drj hY[ hryk ‘rwg’ ivc pihlW ‘Sbd’, iPr AStpdIAW, iPr CMq Awidk ies auprd`sI qrqIb Anuswr hI drj hn[ so, gurU gRMQ swihb dy ArMB ivc gurU nwnk dyv jI dI hI bwxI ho skdI sI[ is`K Drm dw mu`K inSwnw hY ‘ismrn’ [ ‘ismrn’, mwno, iek AYsI kyNdrI nINh hY ijs dy aupr ‘Drm’ dI iemwrq dI auswrI kIqI geI hY[ so, gurU gRMQ swihb dy ArMB ivc BI ausy hI bwxI dw drj kIqw jwxw Pbdw sI jo ies kyNdrI AsUl ’qy KulHI ivAwiKAw hovy[ qy, ies mzmUn au~qy sB qoN vDIk Fu`kvIN bwxI hY, ‘jpu’ [ so, gurU Arjn swihb ny iesy bwxI ƒ gurU gRMQ swihb dy ArMB ivc drj kIqw[ (3) pRBU dIAW byAMq dwqW imilAW BI jIv duKI hY, ikauNik ieh suKdysomy pRBU nwloN ivCiVAw hoieAw hY[ ieh iv`Q ikvyN imty? pRBU dI rzw ivc quirAW, pRBU dy suBwA nwl Awpxw suBwau imlwieAW[ suBwau qdoN hI iml skdw hY jy jIv pRB ƒU sdw Xwd kr ky aus nwl ipAwr dw irSqw gMF ley[ ieh iek AYsw zrUrI svwl hY ijs dI hryk pRwxI mwqr ƒ Awpxy du`K klyS iqRSnw Awidk imtwx leI ivcwrn dI sdw loV hY[ ieh svwl gurU nwnk dyv jI dI ilKI bwxI ‘jpu’ ivc ^ws qOr ’qy ivsQwr nwl ivcwirAw igAw hY; qweIeyN ies bwxI dw hr roz pwT krn dI siqgurU v`loN ihdwieq hY, qW ju is`K ƒ imtwx dw ieko cyqw AwauNdw rhy ik pRBU nwloN peI iv`Q ƒ imtwx dw ie`ko vsIlw hY qy auh hY prmwqmw dw ismrn, aus dy nwm dI Xwd; aus dy guxW dw ‘jpu’ [ </span></p>
<p style="text-align: center;">
<u><strong>kwvX bxqr</strong></u></p>
<p>
purwqn smyN qoN ieh Awm irvwj quirAw Aw irhw hY ik koeI ilKwrI jW kvI koeI kwvX rcnw krn vyly sB qoN pihlW Awpxy ieSt dI ausqiq krdw hY[ ies ƒ 'mMglwcrn’ AwKdy hn[ pusqk dy AKIr ivc ilKwrI Awpxy ieSt dw DMnvwd krdw hY, jW, aus qoN koeI vr mMgdw hY, jW, AwpxI swrI ilKI rcnw dw ‘is`DWq’ iek do bMdW ivc ilK dyNdw hY[ gurU nwnk dyv jI ny ‘jpu’ jI dy ArMB ivc qy A^Ir ivc auhI purwqn qrIkw vriqAw hY[ ies bwxI dy Asl mzmUn dIAW 38 pauVIAW hn[ pihlI pauVI ivc mnu`Kw jIvn dy iek zrUrI pihlU bwry jo svwl CyiVAw hY ik jIv dI pRBU nwloN peI iv~Q ikvyN dUr ho skdI hY, aus dy keI AMg aupWg lY ky iehnW swrIAW pauVIAW ivc KulHI ivcwr kIqI hY[ ieh 38 pauVIAW jpu jI dy mzmUn dw mukmMl Awkwr hn[ pr, iehnW qoN Cut do slok BI hn, iek ArMB ivc qy iek A^Ir ivc[ muF`ly slok ivc gurU nwnk dyv jI Awpxy ieSt Akwl purK dw srUp ibAwn krdy hn ik auh sdw hI hOd vwlw hY, sdw hI kwiem hY[ A^Irly slok ivc siqgurU jI ny aus swry mzmUn dw ‘incoV’ id~qw hY, ijs au~qy 38 pauVIAW ivc KulHI ivcwr kIqI geI hY[ l&z ‘jpu’ qoN pihlW '1 E > , qoN lY 'gur pRswid' qk mUlmMqr hY[ ‘jpu’ jI dI bwxI dy vjUd nwl ies mUlmMqr dw koeI sMbMD nhIN hY[ ieh qW gurU gRMQ swihb dy ArMB ivc ausy qrHW iliKAw igAw hY, ijvyN hryk ‘rwg’ dy SurU ivc drj kIqw hY[</p>
<p>
<span style="color:#b22222;">(pR:) jpu jI kdoN ilKI geI sI?</span></p>
<p>
<span style="color:#0000cd;">(au:) (1) pusqk 'purwqn jnm swKI' dI swKI nμ: 10 ‘vyeIN pRvyS’ Anuswr jpu jI prmwqmw dI hzUrI ivc aucwrI geI, jdoN Ajy ‘audwsIAW’ SurU nhIN hoeIAW sn, qy siqgurU jI Ajy sulqwnpur hI rihMdy sn[ vyeIN ndI vwlI swKI 1507 (sMmq 1564) ivc hoeI sI[ swKI vwlw ilKdw hY ik jdoN prmySr dy syvk vyeIN ndI ivc ieSnwn kr rhy siqgurU nwnk dyv jI ƒ prmySr dI drgwh ivc lY gey ‘qib Avwju hoAwnwnk! myrw hukm qyrI ndrI AwieAw hY, qUM myry hukmu kI is&iq kru[ qib bwbw boilAw[ Duin auTI:rwgu Awsw jpu m:1[ slok[ Awid scu jugwid scu[ hY BI scu[ nwnk hosI BI scu[ 1[ jpu sMpUrxU kIqw[</span></p>
<p>
<span style="color:#0000cd;">(2) fwktr mohn isMG jI ny (jo ik pMjwb XUnIvristI dy ErIAMtl kwlj dy pMjwbI dy mihkmy dy mu`K AiDAwpk hn Aqy pMjwbI dy pris~D ivdvwn ilKwrI hn) AwpxI pusqk ‘pMjwbI BwKw qy CMdwbMdI’ ivc iek h`QilKI dw hvwlw id~qw hY, ijs ƒ auh bolI dy AwDwr ’qy sqwrHvIN sdI dy A`D dI ilKI mMndy hn[ auh h`QilKI hux p`CmI pMjwb XUnIvristI dI lwiebRyrI ivc hY[ aus Anuswr jdoN gurU nwnk dyv jI krqwrpur itky hoey sn, qW ‘drgwh prmysr kI bulwieAw[’ vwps Aw ky Awpxy is~K AMgd ƒ AwKx l`gy, ‘purKw! pwrbRhm kw hukm hY ik is&iq myrI krxI[‘gurU nwnk dyv jI ny ‘Awpxw ^zwnw AMgd is~K ky hvwly kIqw [ kihEsupurKw! hux qUM jpu rc[ qb gurU bwby nwnk dy hzUir gurU AMgd bwby dI bwxI dw joVu bMiDAw[ jpu kw[ ATqIs pauVIAW swrI bwxI ivchu miQ kir kFI hY[’</span></p>
<p>
<span style="color:#0000cd;">ies h`QilKI Anuswr jpu jI gurU nwnk dyv jI dI pihlI rcnw nhIN hY, sgoN auhnW dI swrI bwxI dw q`q hY[ qy, ieh qdoN rcI geI jdoN bwbw lihxw jI gurU nwnk dyv jI pws krqwrpur Aw cu`ky sn auN\ ies swKIkwr ƒ ieh pqw nhIN hY ik krqwrpur ik`Qy hY, auh ibAwsw ndI dy kMFy smJdw hY[ ilKdw hY, ‘qb ibAws ndI ky iknwry krqwrpuir eyhu aupdysu gurU bwby AMgd isK ky qweI kihAw[’ bwbw lihxw jI dw jnm sMn 1504 ivc hoieAw sI, qy 28 swlW dI aumry auh gurU nwnk jI dy pws sMn 1532 ivc krqwrpur Awey sn[ swKI qo ieh g`l BI sw& id~sdI hY ik bwbw lihxw jI gurU nwnk dyv jI dy bhuq hI inktI ho cu`ky sn[ auhnW ƒ AMgd nwm BI iml cukw hoieAw sI[ ie`QoN iehI AMdwzw l`g skdw hY ik jpu jI gurU nwnk dyv jI dI ipClI aumry ilKI geI sI[ qdoN swrIAW ‘audwsIAW’ ƒ mu`ikAW coKw icr ho cuikAw sI[</span></p>
<p>
<span style="color:#808080;">notie~Qy ies h`QilKI dw ieh ieSwrw BI pwTk cyqy r`Kx ik gurU nwnk dyv jI ny AwpxI swrI bwxI jo auhnW Awp hI ilK r`KI hoeI sI, sRI gurU AMgd dyv jI ƒ dy id~qI sI 'Awpxw Kzwnw AMgd is~K ky hvwly kIqw[’ fwktr mohn isMG jI BI ies h`QilKI dw hvwlw dy ky A^Ir ’qy BweI gurdws jI dI vwr dy Awsry ilKdy hn‘m`ky bZdwd mdIny qoN muV ky bwby jI ny audwsI ByK auqwr ky krqwrpur ivc itkwxw kIqw[ qy, ‘ies qoN spSt hY ik jpu jI, rihrws, gosit, sodr, AwrqI bwxI krqwrpur ivc aucwrI geI, ij~Qy bwxI rUp gMgw ƒ Dwrn krn vwly AMgd jI mOjUd sn[’</span></p>
<p>
<span style="color:#0000cd;">(3) keI s`jx AwKdy hn ik siqgurU nwnk swihb ny ies bwxI dI rwhIN is~KW ƒ aupdyS kIqw sI[ keI ivdvwn ies i^Awl dy hn ik bwbw lihxw jI ƒ aupdyS krn vwsqy ieh bwxI aucwrI sI[ keI s`jx ies bwxI dw tIkw krn vyly ieh imQ lYNdy hn ik koeI jigAwsU is~K siqgurU jI qoN pRSn pu`Cdw jw irhw hY qy siqgurU jI iehnW pauVIAW dI rwhIN qrqIbvwr au~qr dyeI jw rhy hn[</span></p>
<p>
<span style="color:#808080;">ieh swry hI i^Awl Anhoxy ijhy jwpdy hn[ ijauN ijauN pwTk s`jx ghu nwl ies bwxI ivc juVngy, ieh g`l sw& id`sx l`g peygI ik ieh swrI ivcwr ieko hI quk dy duAwly hY, ‘ikv sicAwrw hoeIAY, ikv kUVY qutY pwil[’ bVI au~cI Awqmk aufwrI hY, mnu`Kw jIvn dy iek A`q zrUrI pihlU qy fUMGI ivcwr hY[ ies bwxI dw swrw imlvW mzmUn ieauN d`s irhw hY ik iksy iekWq smyN, iekWq QW qy iekWqic~q ho ky ilKI geI hY[ gurU nwnk dyv jI dIAW iqMn ‘vwrW’ hn, jo mwJ, Awsw Aqy mlwr rwg ivc drj hn[ ienHW dIAW isr& pauVIAW ƒ ghu nwl pVH ky vyKo[ iqMnHW dy v`Ko v`K mzmUn hI sw& d`sdy hn ik ‘Awsw dI vwr’ aumr dy dUr A^Irly ih~sy ivc ikqy iekWq QW bYT ky ilKI geI hY[ ies vwr dw mu`K mzmUn hY ‘mnu`Kw jIvn dw mnorQ’[ Awsw dI vwr vWg ‘jpu’ jI ivc BI mnu`Kw jIvn dy iek A`q zrUrI pihlU qy fUMGI ivcwr hY ik mnu`K dI prmwqmw nwloN peI iv~Q ikvyN dUr ho skdI hY[ Awsw dI vwr vWg ieh BI aumr dy ipClyry ih~sy ivc ikqy iekWq QW qy bYT ky hI ilKI geI hY, iksy jigAwsU Awidk dy pRSnW au~qrW dw is~tw nhIN hY[ pRSnW au~qrW ƒ C`f ky ijauN ijauN ies bwxI dI fUMGweI ivc cu`BI lwvWgy, iqauN iqauN ieh suAwdlI smJ AwvygI ik ieh swrI ivcwr ‘ikv kUVY qutY pwil’ dy Dury duAwly GuMm rhI hY, jo iksy juVy mn dI au~cI Awqmk aufwrI dw hI nqIjw ho skdw hY, pRSnW au~qrW dw nhIN ho skdw[</span></p>
</html>
|